Tổng kiểm tra “sức khỏe” Sony: Đầu tư vào đâu lãi nhất – lỗ nhất? Xếp hạng các bộ phận kinh doanh

Combo âm thanh Hi-Res Signature (ảnh: u-headphone)

Sony là một ngôi nhà chất đầy các công nghệ. Nhiều người biết đến Sony qua những chiếc máy nghe nhạc cầm tay Walkman hay TV Bravia. Họ cũng là một tay chơi lớn ở thị trường âm thanh, thiết bị ghi hình, và nếu là một gamer, chắc chắn bạn phải nghe đến cái tên “PlayStation” rồi. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu rõ về Sony, chúng ta hãy nhìn sâu vào trong họ để xem tập đoàn Nhật Bản kiếm tiền từ đâu, dòng chảy qua các đơn vị kinh doanh như thế nào.

*Xem thêm: BCTC năm 2018.

Quan trọng nhất với Sony là gì?

Cũng như nhiều tập đoàn đa quốc gia châu Á khác, họ vung tiền đầu tư dàn trải qua nhiều mặt trận khác nhau. Ở Sony, nếu tính chính xác thì có 9 bộ phận khác nhau theo liệt kê trong BCTC. Bao gồm: Trò chơi & Dịch vụ mạng (G&NS), Âm nhạc (Music), Phim ảnh (Pictures), Âm thanh và Giải trí tại gia (HE&S), Thiết bị Hình ảnh & Giải pháp (IP&S), Truyền thông Di động (MC), Bán dẫn (Semiconductors), Dịch vụ Tài chính (Financial Services) và một bộ phận chẳng-ai-quan-tâm là “All Other” – còn lại.

Dựa trên doanh thu của BCTC năm 2018, đây là xếp hạng:

  1. G&NS.
  2. Financial Services.
  3. HE&S.
  4. Pictures.
  5. Semiconductors.
  6. Music.
  7. IP&S.
  8. MC.

Còn theo lợi nhuận tạo ra, đây là thứ tự:

  1. G&NS.
  2. Financial Services.
  3. Semiconductors.
  4. Music*.
  5. HE&S.
  6. IP&S.
  7. Pictures.
  8. MC.

*Đối với Âm nhạc, lọai bỏ khoản lợi nhuận ghi nhận một lần nhờ việc thâu tóm EMI Publishing.

Sony có nhiều đơn vị kinh doanh nên người ta thường không thể nắm hết

Quan trọng nhất chắc chắn là PlayStation khi đem về nhiều nhất cả doanh thu lẫn lợi nhuận. Tài chính cũng quan trọng không kém khi xếp ngay sau, dựa theo cả hai tiêu chí này.

Những cánh tay đóng góp khác

Vậy sau đó là gì?

Bán dẫn có thể được xem là một cái tên tiềm năng. Họ chiếm thị phần nhiều nhất tại trường cảm biến hình ảnh CMOS, được ứng dụng rộng rãi trong nhiều thiết bị điện tử bao gồm smartphone. Xét doanh thu đem về, nó chỉ xếp thứ 5, vẫn còn kém HE&S và Phim ảnh. Tuy nhiên, đây lại là đơn vị có tỉ suất lợi nhuận rất cao, nhờ vậy biến khoản doanh thu ít hơn đó thành lợi nhuận nhiều hơn hai đơn vị kia. Bán dẫn xếp thứ 3 về tạo ra lợi nhuận.

Trường hợp tương tự là Âm nhạc, tỉ suất lợi nhuận cao giúp chuyển doanh thu thành lợi nhuận cao hơn các đơn vị khác. Âm nhạc xếp thứ 6 về doanh thu nhưng lợi nhuận lại vọt lên thứ 4, kể cả khi đã loại bỏ khoản lãi ghi nhận một lần để đánh giá chính xác hơn.

Trong năm ngoái, mỗi ngày Sony thu về hơn 5.5 triệu USD phí bản quyền từ các dịch vụ streaming âm nhạc

Những đơn vị hiệu quả kinh doanh kém

Từ hai mục ở trên, có lẽ bạn đọc đã nhận ra, không phải cứ thu nhiều tiền là bỏ túi được nhiều tiền. Có những nhánh kiếm về rất khá nhưng tiền ở lại thì không được bao nhiêu so với chính đơn vị khác trong tập đoàn.

Hai bộ phận HE&S và Phim ảnh chính là trường hợp này. Thu về đứng lần lượt hạng 3 và 4, nhưng khi xét đến lợi nhuận thì chỉ đạt hạng 5 và 7. Thậm chí một đơn vị khác là IP&S có thứ hạng lợi nhuận còn cao hơn doanh thu, hiệu quả xấp xỉ với HE&S.

Đặc biệt, Phim ảnh có thể xem là hiệu suất kém hơn cả khi lợi nhuận mang về xếp thứ 7, mặc dù theo doanh thu thì tận hạng 3. Nghiêm khắc thì đơn vị này đạt hiệu quả còn kém xa Âm nhạc ở trên.

Đầu tư vào đâu lãi nhất – lỗ nhất?

Tham khảo một chỉ số là hệ số hoàn vốn (ROIC), bảng xếp hạng của chúng ta sẽ thay đổi rất thú vị:

  1. G&NS (54.9%).
  2. IP&S (37.5%).
  3. HE&S (37.4%).
  4. Music (36.1%).
  5. Semiconductors (14.6%).
  6. Pictures (4.5%).
  7. MC (-74.1%).

*Không có Dịch vụ Tài chính.

Cuối cùng thì G&PN vẫn là lãi nhất 

Xét theo hệ số hoàn vốn, không nghi ngờ gì khi PlayStation tiếp tục đứng đầu, xứng đáng là “mỏ vàng” khi mang về lợi nhuận nhiều nhất so với tổng chi phí đầu tư phải bỏ ra. Ba bộ phận HE&S, IP&S và Âm nhạc có tỉ lệ xấp xỉ nhau, vậy nên có thể xếp chúng đồng hạng 2 về uy tín đầu tư, đảm bảo sẽ có hiệu quả nhất định. Đây là nhóm đáng tin cậy trong tập đoàn, “sức khỏe” tốt!

Bán dẫn là một trường hợp đáng tiếc khi hệ số đạt được không cao bằng các đơn vị khác. Thực ra có thể thông cảm bởi đây là lĩnh vực ngốn cực kỳ nhiều tiền đầu tư, bao gồm cả chi phí vận hành, R&D. Đáng chê trách nhất là Phim ảnh, khi ROIC của nó chỉ là 4.5%, tiềm năng bị lãng phí.

“Hết thuốc chữa” là MC khi bị âm 74.1% (thực tế, đây chính là điểm đen thua lỗ duy nhất). Sony đã tái sắp xếp nó vào chung HE&S và IP&S, cùng với việc mạnh tay thu hẹp quy mô kinh doanh để giảm chi phí, bộ phận mới hợp thành từ ba đơn vị này vẫn sẽ có ROIC 21.4% trong năm 2019, theo dự báo.

Động lực tăng trưởng đến từ đâu?

Kinh doanh nhiều nhưng động lực tăng trưởng chỉ ở một số, chắc chắn không thể nào tiến lên cùng lúc cả 8 cái “vòi bạch tuộc” được. Vậy đâu là động cơ thúc đẩy cỗ xe này đi lên?

Cuối cùng thì vẫn phải là PlayStation – chạy đâu cho thoát!

Nhắc lại cho mọi người nhớ về 8 cái “vòi bạch tuộc” của Sony: Trò chơi & Dịch vụ mạng (G&NS), Âm nhạc (Music), Phim ảnh (Pictures), Âm thanh và Giải trí tại gia (HE&S), Thiết bị Hình ảnh & Giải pháp (IP&S), Truyền thông Di động (MC), Bán dẫn (Semiconductors), Dịch vụ Tài chính (Financial Services).

Ba đơn vị có động lực tăng trưởng rõ ràng trong năm tài khóa 2018 là PlayStation, Âm nhạc và (IP&S). Cùng nhau, nhóm này đóng góp 44% tổng doanh thu và chiếm 70% lợi nhuận tất cả. Trong đó thì có PlayStation và Âm nhạc đã được CEO Yoshida nhấn mạnh là hai trụ cột tăng trưởng trong ba năm, cho đến hết năm tài khóa 2020.

Chúng ta sẽ đi sâu hơn vào ba đơn vị này:

  • Gaming rõ ràng không thể trông chờ gì ở phần cứng nữa rồi. PS4 đã đi đến cuối vòng đời, công ty sẽ cần bù đắp bằng doanh số bán trò chơi và tăng trưởng của dịch vụ.
  • Âm nhạc, bao gồm cả việc kinh doanh game di động Fate/Grand Order, sẽ bù đắp cho sụt giảm kinh doanh đĩa vật lý và download nhạc digital bằng loại hình streaming đang lên. Củng cố kho bài hát bản quyền sẽ hướng đi sắp tới của Sony, làm giàu thêm nội dung âm nhạc và thu phí bản quyền như ngài CEO đã chỉ ra.
  • Thiết bị Hình ảnh & Giải pháp (IP&S) phải chịu suy giảm doanh số của máy ảnh, tuy nhiên bù đắp lại là bán ống kính cho tập khách hàng sẵn có. Sony đã thông báo hợp nhất nó với hai đơn vị điện tử khác, do vậy động lực tăng trưởng có thể chậm lại một chút.

Kinh doanh TV đang chịu áp lực cạnh tranh rõ rệt (ảnh: Techbang)

Đâu đó vẫn còn những đám mây u ám 

Trong khi tai nghe đang tăng trưởng tốt, Sony lại gặp rắc rối với những chiếc TV. Lợi nhuận của họ bị cạnh tranh ác liệt bởi Samsung, còn doanh số thì có chiều hướng giảm do các hãng Trung Quốc nổi lên. Ngoài ra, những chiếc điện thoại giống như con bạc thiêu thân, lao vào casino để đốt tiền.

Phim ảnh tiếp tục lại bị réo tên mỗi khi nhắc đến điều gì tồi tệ về Sony. Họ phải chịu sự chèn ép của gã khổng lồ Disney ở các phòng chiếu phim trên toàn cầu. Bán dẫn tuy đang hưởng lợi từ xu hướng đa ống kính nhưng phải đối phó với hiện thực bão hòa ở thị trường smartphone, các hãng khó khăn trong việc tăng doanh số hơn trước. Tài chính thì bị kéo lại bởi những khoản đầu tư yếu kém tại Sony Bank, khiến lợi nhuận không còn dồi dào.

Trong số này, chỉ có Tài chính là vẫn kỳ vọng tăng trưởng doanh thu và lợi nhuận, nhờ kinh doanh bảo hiểm phát đạt tại Sony Life bù đắp. Đối với TV, smartphone và các mặt hàng điện tử khác, Sony tập trung vào phân khúc cao cấp với kỳ vọng duy trì biên lợi nhuận cao, thay vì cố mở rộng thị phần cạnh tranh lại Samsung và các hãng Trung Quốc (sẽ phải trả giá bằng lợi nhuận).

Smartphone giống như căn bệnh dai dẳng bám lấy Sony (ảnh: Marko Kao)

Tổng kết về tình hình sức khỏe Sony

Cuối cùng, vẫn phải thừa nhận rằng Sony là một tập đoàn đa ngành nghề nhưng không bị lệ thuộc vào bất kỳ đơn vị kinh doanh nào. Vốn tiềm ẩn rủi ro mất cân bằng tài chính. Ví dụ đơn vị khỏe mạnh nhất là PlayStation, trong năm tài khóa 2018 chỉ chịu trách nhiệm cho 27% tổng doanh thu và 35% lợi nhuận. Nếu có sự sụt giảm lớn ở đơn vị dẫn đầu, các đơn vị ngay dưới nó có thể bù đắp.

Ngoại trừ PlayStation, các đơn vị kia hoán đổi vị trí cho nhau ở từng tiêu chí xếp hạng, cho thấy sự linh động của dòng tiền chảy trong tập đoàn. Sony rất đa dạng và được tạo nên bởi hàng loạt các đơn vị kinh doanh về cơ bản sinh lời ổn định, trừ Phim ảnh vẫn còn chưa tận dụng hết khả năng. Ngoại lệ duy nhất là Di động (MC) khi thua lỗ nặng nề, xếp bét bảng trên mọi tiêu chí đánh giá.

Có lẽ không có cách nào để smartphone Xperia nhìn thấy ánh mặt trời khi cái bóng quá lớn của Apple, Samsung, Huawei đã trùm lấy ngành công nghiệp di động. Nhưng điều đó cũng không đáng lo ngại, Sony là hãng công nghệ thú vị, hoặc công ty giải trí, giàu tính đa dạng!

 

Nguồn: The Motley Fool (1)The Motley Fool (2).

Check Also

Sony sẽ bán cảm biến ToF cho Apple, Samsung sắp chuyển sang loại tự phát triển

Giống XZ Premium quá đi! (ảnh: The Verge) Cảm biến 3D ToF đang là mặt …

Trụ sở Sony Mobile tại Thụy Điển sắp đóng cửa, số nhân viên còn lại sẽ nhập vào Sony châu Âu

Vận hành Sony Mobile gồm có hai trụ sở, một ở Nhật Bản là ‘Sony …

Leave a Reply